نقد فیلم

نقد فیلم اوکجا (Okja ) – درامی کلیشه ای و تکراری

هولوکاست خوک ها

اوکجا فیلم جدید و تحسین شده ی بونگ جو هو کارگردان کره ای که برای اولین بار در جشنواره ی کن سال ۲۰۱۷ به نمایش درآمد، نسبت به اثر قبلی وی برف روب یک عقب گرد و درجا زدگی است. فیلم داستان یک خوک عجیب الخلقه بنام اوکجا را روایت می کند که با دختری نوجوان اخت گرفته و پس از رسیدن به زمان بهره برداری باید برای اتمام پروژه ی یک شرکت سوء استفاده گر از حیوانات، از کره ی جنوبی به نیویورک برده شود. اساسا اوکجا با رویکردی که دارد به سبک فیلمسازی جو هو نمی خورد. سینماگری که به مانند هموطنش پارک جان ووک همیشه به دنبال ایده های اگزوتیک و معمایی است اما در اینجا نابلدی فیلمساز در به تصویر کشیدن فضایی فانتزی و سانتی مانتال لو می رود و اصولا فیلم ضربه ی اصلی اش را از همینجا می خورد. ایده ی اوکجا در ذات خود یک سیر دراماتیک کلیشه ای و تکراری است و پروسه فیلمسازی صنعتی هالیوود گویی سوار بر نگرش فیلمساز آسیایی اش گشته و وی را در یک دور باطل و شکست خورده بازی می دهد.

اوکجا (Okja )

شمایل و هیبت غیر متعارف و دفرم شده ی خوکچه ی فیلم تنها برگ برنده ی اثر بوده و در طول روایت، فیلمساز اصرار دارد که درامش را حول این جانور اگزوتیک شکل بدهد. اوکجا با اینکه یک خوک تکامل یافته می باشد اما بسان انسانها فکر کرده و حتی احساس و عاطفه ی فرا حیوانی و غریزی از خود به نمایش می گذارد. حال در این میان کاراکتر دختر دستاویزی است برای اینکه موتیف های بشدت سانتی مانتال آبکی را در طول درام تصنعی اثر شکل بدهد و اساسا فیلم برای کش دادن زمان خود از همین امر کلیشه ای بهره می برد. نوع قصه و کنش های اوکجا در مسیر ساختمان تماتیکش برای خلق شخصیت و موقیعت، بشدت لنگ زده و در مواضع مختلف دست به دامن بریده هایی از اکت های درنیامده ی کاراکتر تک بعدی اش می گردد.

برای مثال آن گروه طرفدار حیوانات، چقدر باسمه ای و بدون منطق وارد مکانیزم فیلم می شوند. زمانی که اکجا دزدیده شده و برای نمایش به نیویورک برده می شود  به طور ناگهانی برای ایجاد تقارن و توازن درام بین نیروی شر، گروه مزبور وارد کارزار گشته و ژست پروتاگونیست را به خود می گیرد. با اینکه ورود و خروج این گروه به هیچ وجه به صورت منطقی سوار بر ساختمان درام نشده و گویی همه چیز بیشتر شبیه به یک شوخی فانتزی است. وقتی خوک قهرمان و به اصطلاح سمپاتیک ما توسط نیروی خیر نجات داده می شود در داخل کامیون افراد گروه با دختر دیالوگ برقرار کرده و در این بین مشکل تناقض زبان ها به تصویر کشیده می شود اما در همین اپیزود هم، شوخی بودن همه چیز رو می شود تا جایی که قواعد تکرار ترجمه رعایت نشده و دختر و گروه در برخی جاها حرف هم را می فهمند.

اوکجا (Okja )

اما چرا فیلمساز در این بخش مشکل نفهمیدن زبان دو طرف را بیان می کند؟ چون یکی از پاشنه های اثر روی همین موضوع چرخیده و تمام این بازی مضحک تضاد بین انگلیسی و کره ای فقط برای آن دیالوگ آخر مترجم کره ای است که به دروغ گروه اش را فریب می دهد و در فصل پایانی رئیس قهرمانان از موضوع با خبر شده و یک نمایش خنده دار از اثبات زورکی اینکه “ما قهرمانیم” برای مخاطب اجرا می کند.

اوکجا در کلیت خود در گونه ی سینمای فانتزی روایت می شود اما واقعا باید گفت که همه چیز به حقیقت فانتزی و کاریکاتوری است. از بازی های مصنوعی و پرت و پلا گرفته تا قصه و کنش ها و ساختمان الکن درامش که گویی فقط برای مخاطبین زیر ۱۳ سال ساخته شده و در همین حد هم باقی می ماند. اوکجا به زعم نگارنده سینمای جدی ای ندارد و بیشتر به درد اکران های محدود در مدارس ابتدایی و راهنمایی می خورد تا کودکان و نوجوانان را با گونه ای آبکی از انسانیت و تقابل خیر و شر آشنا کند. این اثر برای فیلمسازش که فیلم نسبتا خوب برف شکن را در کارنامه اش دارد کاملا یک سقوط آزاد محسوب شده و آدمی را مایوس می کند.

اوکجا (Okja )

جالب ترین نکته در حول اوکجا ستایش اغلب اغراق آمیز و تملق گویانه ی برخی از منتقدهاست که وقتی نقدهایشان را می خوانی آدمی را از خنده روده بر می کند. برای مثال برخی ها اثر را به ضد سرمایه داری، نقد به مدرنیته و در ابلهانه ترین حالت آن را در سبک پست مدرن می خوانند که واقعا به این فکر می افتیم که این تعابیر دقیقا از کجای فیلم نشئت می گیرد؟؟ آیا از هیکل کارتونی خوک و یا آن وضعیت باسمه ای هولوکاست مابانه که به شعور مخاطب طعنه می زند؟! اینها سر تیترهایی است که از سمت فیلم به طرف مخاطب شلیک شده و کاربردی هم ندارد.

امتیاز: ۱۰ / ۰

بیشتر بخوانید: نقد فیلم یک مکان ساکت «A Quiet Place»: حرف زدن ممنوع !

تگ

نظر شما چیست؟

avatar
  عضویت  
اشاره به موضوع
بستن
بستن